Prawo autorskie i prawa pokrewne

podstawowy przepis:
ustawa z dnia 4 lutego 1994r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. nr 80 z roku 2000 poz. 904)

reguluje
prawa twórców utworów oraz prawa artystów wykonawców jak również prawa do zapisu dźwięku, audycji telewizyjnych i radiowych

przepisy stosują się do utworów:

  • których twórcami są obywatele polscy;
  • które zostały opublikowane po raz pierwszy na terytorium Rzeczypospolitej Polski albo równocześnie na tym terytorium i za granicą;
  • które zostały opublikowane po raz pierwszy w języku polskim;
  • których ochrona wynika z umów międzynarodowych;

koncepcja ochrony udzielanej przez prawo
dla zrozumienia istoty ochrony, jakiej udziela prawo autorskie, konieczne jest. rozróżnienie trzech elementów utworu:

  • treści utworu,
  • sposobu przedstawienia tej treści określanego też jako forma wyrażenia,
  • nośnika materialnego, na którym utwór jest ustalony.

Prawo autorskie w zasadzie chroni tylko formę wyrażenia utworu, z pewnymi wyjątkami: np. w utworach naukowych ochronie podlegać może także treść utworu, ale tylko łącznie z formą w jakiej została wyrażona.

Jakie utwory chroni prawo autorskie?

Ochronie prawem autorskim podlega utwór, który spełnia jednocześnie trzy przesłanki:

  • stanowi przejaw działalności twórczej,
  • wyróżnia się indywidualnym charakterem,
  • jest ustalony w jakiejkolwiek postaci
  • niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia.

Ważne:
Dla powstania ochrony prawno-autorskiej nie jest wymagane dopełnienie żadnych formalnych wymogów. Ochrona powstaje z chwilą ustalenia utworu i każdy, kto stworzył utwór może domagać się, by był uznawany za jego autora, chyba że w postępowaniu sądowym udowodni mu się, iż nie jest autorem utworu, albo że stworzone przez niego dzieło nie jest utworem w rozumieniu prawa autorskiego. Z ochrony prawem autorskim korzysta zarówno utwór dokończony jak i nie dokończony, całe utwory jak również ich szkice, projekty, plany, wersje wstępne – o ile tylko spełniają same w sobie przesłanki utworu, o których była mowa wyżej.